De witte reus

De Eiffel. GebouwdGebouwd voor wc-potten, nu vol koffie, design en uitzicht.

Parijs heeft er één. Maastricht ook. Die van ons is alleen wat breder. Je kunt hem niet missen. Een witte reus van 180 meter lang en 33 meter hoog, met rijen ramen die eindeloos lijken door te gaan. Dit is het Eiffelgebouw, het hart van het Sphinxkwartier. Hier werden ooit wastafels en wc-potten gemaakt voor half Europa. Nu drink je er koffie die naast de deur gebrand wordt, slaap je er boven de stad en kijk je vanaf het dak over heel Maastricht uit. Rondom het Petrus Regoutplein en de Sphinxcour is het gebouw nooit stil komen te staan. Het is alleen van taak veranderd.

Waarom heet het de Eiffel?

Eerlijk gezegd weet niemand dat precies. De meest gehoorde verklaring is de Eiffeltoren: het gebouw heeft namelijk net zo’n mooie slanke staalconstructie. In de volksmond zijn het Eiffel I, II en III, maar iedereen in Maastricht zegt gewoon ‘de Eiffel’. Het is de mooiste soort bijnaam: die van mensen die er zelf werkten.

We nemen je mee naar de jaren dertig

In 1930 begon De Sphinx aan een nieuwe fabriek voor sanitair. Het werd een gebouw van acht verdiepingen, met binnen dikke paddenstoelkolommen die de zware vloeren droegen. De bouw liep niet van een leien dakje. Door geldgebrek en het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog duurde het elf jaar voordat de drie hallen klaar waren, in 1941.

Daarna draaide de Eiffel decennialang op volle toeren. Duizenden Maastrichtenaren werkten in de Sphinx-fabrieken, de pottemennekes. In 1996 werd het gebouw rijksmonument. Toch was het einde in zicht. In 2006 rolde hier het laatste product van de band. Een paar jaar stond de reus leeg en stil. Tussen 2013 en 2014 werd hij verbouwd, met zoveel mogelijk respect voor het ruwe karakter. Het beton, het staal en de schaal bleven zoals ze waren. Alleen de inhoud is nieuw.

Van lopende band naar lobby

En wat voor inhoud. In het midden van de Eiffel zit The Social Hub, met hotelkamers, studentenkamers en werkplekken waar studenten, reizigers en freelancers door elkaar lopen. Neem de lift naar de achtste verdieping en je zit bij Bold Rooftopbar, met een drankje in je hand en de hele stad aan je voeten. Aan de zuidkant werken architecten, journalisten en andere makers in de oude productiehallen.

Stap je naar buiten, dan sta je op het Petrus Regoutplein. Daar ruik je het al: Blanche Dael brandt hier koffie en thee. Ze hebben er een café met terras, een Coffee School en exposities op de vijfde verdieping, en je kunt een rondleiding door de branderij volgen. Een paar stappen verder vind je bij Loods 5 meer dan 17.000 vierkante meter interieur, in hallen waar vroeger aardewerk werd gestookt. Bij Gedeelde Weelde haal je eerlijke, lokale boodschappen.

Wil je weten hoe het allemaal begon?

Loop dan door de Sphinxpassage, tussen de Eiffel en Pathé. Het is 120 meter lang en bekleed met bijna 30.000 tegels. In 26 hoofdstukken vertelt de passage het hele Sphinx-verhaal. Het is de langste overdekte tegelpassage van Nederland, en hij is gratis.

 

Kom binnen, neem de lift naar boven en kijk vanaf het dak naar beneden. Dan zie je pas hoe groot die witte reus eigenlijk is.

Wandel je mee?

Trek je wandelschoenen aan en kom mee. Wil je meer uitleg? Boek dan een wandeling of lees meer.

Kom je kijken?

en_GBEnglish (UK)